Mở đầu
Mỗi ngày trôi qua, đầu óc chúng ta luôn phải giữ rất nhiều thứ. Từ áp lực công việc, chuyện học hành đến những điều nhỏ nhặt xảy ra xung quanh cũng có thể ảnh hưởng đến tâm trạng theo cách rất khó nhận ra. Có thời điểm chỉ một chuyện không như ý cũng đủ khiến bản thân suy nghĩ mãi, càng nghĩ càng thấy nặng lòng và mất hết năng lượng cho cả ngày hôm đó.
Nhưng nhiều cảm xúc thật ra lại đến từ cách mình nhìn nhận mọi chuyện. Khi quen nghĩ theo hướng tiêu cực, đầu óc thường dễ căng hơn, còn những chuyện nhỏ cũng dễ trở nên nghiêm trọng hơn trong suy nghĩ. Ngược lại, nếu nhìn mọi thứ nhẹ hơn một chút, tinh thần cũng thường dễ chịu hơn rất nhiều. Suy nghĩ tích cực không phải ép mình lúc nào cũng vui vẻ, mà là để bản thân không tự khiến mình mệt mỏi bởi những suy nghĩ quá nặng nề mỗi ngày.
Vì sao cách suy nghĩ lại ảnh hưởng nhiều đến cảm xúc?
Cùng một vấn đề nhưng mỗi người lại có cảm xúc rất khác nhau. Có người gặp chuyện không như ý vẫn nhanh chóng cân bằng lại được, nhưng cũng có người suy nghĩ mãi rồi tự làm bản thân mệt suốt cả ngày. Thật ra, điều khiến cảm xúc thay đổi nhiều khi không chỉ nằm ở chuyện đang xảy ra, mà còn nằm ở cách chúng ta nghĩ về nó. Một vấn đề nếu cứ được giữ trong đầu quá lâu thường sẽ khiến cảm giác nặng nề lớn dần theo thời gian. Đó cũng là lý do suy nghĩ tích cực lại ảnh hưởng khá nhiều đến trạng thái tinh thần mỗi ngày và cách chúng ta đón nhận mọi việc.
Khi đầu óc quen nhìn mọi chuyện theo hướng tiêu cực, những điều rất nhỏ cũng dễ trở thành áp lực. Một lời nói vô tình có thể khiến bản thân suy diễn mãi, một lần làm chưa tốt cũng đủ để tự trách mình rất lâu hoặc chỉ một chuyện chưa xảy ra cũng đã khiến đầu óc nghĩ đến hàng loạt kết quả tệ nhất. Những suy nghĩ như vậy thường không xuất hiện quá mạnh ngay từ đầu, nhưng khi lặp lại nhiều lần, tinh thần cũng trở nên mệt hơn, dễ căng thẳng hơn và lúc nào cũng khó cảm thấy thư giãn thật sự. Vì vậy, rèn luyện suy nghĩ tích cực cũng là cách giúp tinh thần bớt bị cuốn theo những điều tiêu cực.
Nhiều người có thói quen giữ mọi chuyện trong lòng rồi nghĩ đi nghĩ lại liên tục. Ban đầu chỉ là một cảm giác buồn hoặc khó chịu nhỏ thôi, nhưng càng suy nghĩ nhiều, cảm xúc tiêu cực lại càng lớn hơn. Có những hôm bản thân không gặp chuyện gì quá nghiêm trọng nhưng vẫn thấy nặng đầu, mất năng lượng hoặc không còn hứng làm gì cả chỉ vì đầu óc đã tự kéo mình vào những suy nghĩ tiêu cực quá lâu. Thậm chí nhiều người còn tự tạo áp lực cho chính mình bằng việc luôn nghĩ rằng bản thân phải giỏi hơn, tốt hơn hoặc không được phép mắc sai sót. Đó cũng là lúc suy nghĩ tích cực trở nên cần thiết hơn.
Ngược lại, suy nghĩ tích cực thường giúp đầu óc dễ cân bằng hơn trong nhiều tình huống. Điều đó không có nghĩa là bỏ qua mọi chuyện tiêu cực hay ép bản thân phải vui vẻ mọi lúc. Suy nghĩ tích cực thật ra chỉ là học cách nhìn vấn đề bình tĩnh hơn và không để bản thân giữ những điều tiêu cực quá lâu. Có những chuyện khi đang căng thẳng sẽ thấy rất lớn, nhưng lúc bình tĩnh lại mới nhận ra chúng không nghiêm trọng đến mức mình từng nghĩ.
Nhiều người sau một thời gian duy trì suy nghĩ tích cực cũng nhận ra tinh thần của mình khác đi khá nhiều. Tinh thần bớt căng hơn, cảm xúc ổn định hơn và không còn dễ bị kéo tụt tâm trạng chỉ vì vài chuyện nhỏ như trước. Cuộc sống có thể vẫn còn áp lực, nhưng khi duy trì suy nghĩ tích cực và không còn nhìn mọi thứ theo hướng quá tiêu cực, cảm giác khi trải qua mỗi ngày cũng nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
Suy nghĩ tích cực không có nghĩa là bỏ qua cảm xúc tiêu cực
Nhiều người thường hiểu nhầm rằng suy nghĩ tích cực là lúc nào cũng phải vui vẻ, lạc quan hoặc không được phép buồn. Vì vậy mỗi khi bản thân mệt, áp lực hay có cảm xúc tiêu cực, họ lại cố ép mình “phải ổn”, phải nghĩ tốt lên hoặc phải tỏ ra bình thường trước mọi người. Nhưng càng cố gạt cảm xúc thật của mình sang một bên, đầu óc lại càng dễ mệt hơn. Có những người nhìn bên ngoài vẫn rất ổn, vẫn cười nói bình thường, nhưng bên trong lại đang căng thẳng và quá tải suốt một thời gian dài.
Thật ra, ai cũng sẽ có lúc buồn, thất vọng, chán nản hoặc mất tinh thần. Đó là phản ứng rất bình thường khi gặp áp lực, mâu thuẫn hay những chuyện không như mong muốn. Suy nghĩ tích cực không phải là giả vờ mọi thứ đều ổn dù trong lòng đang rất mệt, mà là biết cách đối diện với cảm xúc của mình nhẹ nhàng hơn thay vì để chúng kéo bản thân xuống quá lâu. Việc thừa nhận rằng mình đang buồn, đang áp lực hoặc đang cần nghỉ ngơi đôi khi còn tốt hơn việc cố tỏ ra mạnh mẽ liên tục. Đó cũng là nền tảng để xây dựng suy nghĩ tích cực.
Có những người mỗi khi gặp chuyện buồn thường tự trách bản thân rất nhiều. Họ nghĩ rằng mình yếu đuối, tiêu cực hoặc không đủ mạnh mẽ chỉ vì đang cảm thấy tệ. Nhưng thật ra, việc có cảm xúc tiêu cực không có gì sai cả. Điều quan trọng nằm ở việc chúng ta để những cảm xúc ấy ảnh hưởng đến mình trong bao lâu và để chúng ảnh hưởng đến bản thân đến mức nào. Nếu cứ tiếp tục nghĩ theo hướng nặng nề, tự trách mình hoặc nhìn mọi chuyện theo chiều hướng tệ nhất, tinh thần cũng sẽ ngày càng mệt hơn và suy nghĩ tích cực cũng khó được duy trì.
Suy nghĩ tích cực thường bắt đầu từ việc chấp nhận rằng mình cũng có những ngày không ổn. Có hôm chỉ muốn im lặng, không có năng lượng làm gì hoặc cảm thấy áp lực với mọi thứ xung quanh. Thay vì cố ép bản thân phải vui lên ngay lập tức, nhiều người chọn cho mình thời gian nghỉ ngơi, bình tĩnh lại và nhìn mọi chuyện nhẹ hơn sau đó. Chính điều này lại giúp tinh thần dễ cân bằng hơn rất nhiều. Khi đầu óc không còn cố chống lại cảm xúc của chính mình, cảm giác nặng nề cũng thường giảm đi đáng kể.
Ngoài ra, suy nghĩ tích cực cũng không có nghĩa là lúc nào cũng phải nhìn mọi chuyện theo hướng tốt đẹp hoàn toàn. Sẽ luôn có những vấn đề khiến bản thân thất vọng hoặc tổn thương thật sự. Nhưng thay vì chìm mãi trong suy nghĩ tiêu cực, nhiều người học cách nhìn nhận rằng khó khăn nào rồi cũng sẽ qua hoặc ít nhất bản thân vẫn có thể tìm cách thích nghi dần với nó. Có những chuyện khi đang xảy ra sẽ khiến mình thấy rất nặng nề, nhưng sau một khoảng thời gian nhìn lại, mọi thứ lại không còn quá tệ như lúc đầu mình từng nghĩ. Đó cũng là một biểu hiện của suy nghĩ tích cực.
Nhiều người sau khi hiểu đúng về suy nghĩ tích cực cũng bắt đầu thấy nhẹ lòng hơn khá nhiều. Họ không còn ép mình phải lúc nào cũng mạnh mẽ hay vui vẻ liên tục nữa, mà học cách lắng nghe cảm xúc của bản thân nhiều hơn. Đôi khi chỉ cần thôi tự làm khó mình bằng những suy nghĩ quá tiêu cực, tinh thần cũng đã dễ chịu hơn rất nhiều rồi.
Có những suy nghĩ khiến bản thân mệt hơn lúc nào không hay
Nhiều lúc điều khiến bản thân mệt mỏi không hẳn là chuyện đang xảy ra, mà là những suy nghĩ kéo dài trong đầu suốt cả ngày. Có những việc thật ra không quá nghiêm trọng, nhưng vì nghĩ quá nhiều nên cảm giác áp lực cũng lớn dần lên. Càng giữ trong lòng lâu, đầu óc càng khó thư giãn và tinh thần cũng dễ xuống năng lượng hơn mà chính mình đôi khi không nhận ra. Đây cũng là lúc suy nghĩ tích cực dễ bị những suy nghĩ tiêu cực lấn át.
Một trong những suy nghĩ khiến nhiều người mệt nhất là luôn cảm thấy mình chưa làm đủ tốt. Chỉ cần làm sai một chút cũng tự trách mình rất lâu, nhìn người khác giỏi hơn là bắt đầu thấy áp lực hoặc nghĩ rằng mình kém cỏi hơn mọi người. Khi những suy nghĩ này xuất hiện thường xuyên, cảm giác tự tin cũng dần giảm đi và đầu óc lúc nào cũng trong trạng thái căng thẳng vì sợ mình làm chưa đủ tốt.
Ngoài ra, việc suy diễn quá nhiều cũng dễ khiến tinh thần nặng nề hơn. Một tin nhắn chưa được trả lời, một câu nói ngắn ngủi hay thái độ khác bình thường của ai đó cũng có thể khiến bản thân nghĩ ra rất nhiều điều tiêu cực. Có người tự tưởng tượng rằng mình làm ai đó khó chịu, bị ghét hoặc mọi chuyện sắp xảy ra theo hướng tệ nhất dù thực tế chưa chắc đã như vậy. Càng nghĩ nhiều, cảm xúc lại càng dễ bị kéo xuống và càng khó giữ được suy nghĩ tích cực.
So sánh bản thân với người khác quá nhiều cũng là điều khiến nhiều người mệt mỏi trong thời gian dài. Nhìn thấy người khác thành công hơn, vui vẻ hơn hoặc có cuộc sống tốt hơn dễ khiến bản thân cảm thấy thiếu sót. Đặc biệt khi dành quá nhiều thời gian trên mạng xã hội, đầu óc càng dễ rơi vào cảm giác áp lực vì nghĩ rằng ai cũng đang sống tốt hơn mình. Những suy nghĩ như vậy nếu kéo dài rất dễ khiến tinh thần trở nên nặng nề và mất dần năng lượng tích cực.
Bên cạnh đó, nhiều người còn có thói quen giữ mọi chuyện trong đầu suốt nhiều ngày. Một chuyện buồn đã qua vẫn nghĩ lại nhiều lần, một lỗi cũ vẫn tự trách mãi hoặc lúc nào cũng lo lắng trước về những điều chưa xảy ra. Khi đầu óc không có khoảng nghỉ thật sự, cơ thể cũng rất khó cảm thấy nhẹ nhõm hoàn toàn. Có những hôm không làm quá nhiều việc nhưng vẫn thấy mệt chỉ vì đã suy nghĩ liên tục suốt cả ngày.
Suy nghĩ tích cực không phải là ép bản thân ngừng suy nghĩ hoàn toàn, mà là học cách để đầu óc không mãi mắc kẹt trong những điều tiêu cực quá lâu. Khi không còn tự làm mình mệt bởi những suy nghĩ nặng nề liên tục, suy nghĩ tích cực cũng dần được hình thành, tinh thần thường dễ chịu hơn và cảm xúc mỗi ngày cũng ổn định hơn khá nhiều.
Khi suy nghĩ tích cực hơn, cảm xúc thường thay đổi ra sao?
Ban đầu, sự thay đổi từ suy nghĩ tích cực thường không quá rõ ràng nên nhiều người rất khó nhận ra. Mọi thứ chỉ giống như đầu óc đỡ nặng hơn một chút, tâm trạng không còn tụt xuống quá nhanh hoặc cảm giác mệt mỏi trong ngày giảm đi đôi chút. Nhưng sau một thời gian, chính những thay đổi nhỏ từ suy nghĩ tích cực lại khiến cách bản thân trải qua cuộc sống mỗi ngày khác đi khá nhiều.
Trước đây chỉ một chuyện không như ý cũng có thể khiến tâm trạng bị ảnh hưởng rất lâu. Một lời nói vô tình, một lỗi nhỏ hoặc vài áp lực trong công việc, học tập đều dễ kéo cảm xúc xuống cả ngày. Nhưng khi tập suy nghĩ tích cực hơn, đầu óc cũng dần quen với việc nhìn mọi chuyện nhẹ hơn trước. Không phải vì cuộc sống hết áp lực, mà là bản thân không còn giữ những điều tiêu cực quá lâu trong lòng nữa. Đó cũng là một trong những thay đổi rõ nhất mà suy nghĩ tích cực mang lại.
Cảm giác căng thẳng cũng thường giảm đi khá nhiều khi suy nghĩ tích cực dần thay thế những suy nghĩ theo hướng tệ nhất. Thay vì vừa gặp vấn đề đã nghĩ đến hàng loạt kết quả xấu, nhiều người bắt đầu bình tĩnh hơn để nhìn lại mọi chuyện. Có những việc trước đây từng khiến bản thân lo lắng hoặc tự trách mình rất lâu, nhưng sau này lại nhận ra chúng không nghiêm trọng như mình từng nghĩ.
Suy nghĩ tích cực cũng giúp chúng ta đối xử với chính mình nhẹ nhàng hơn. Đầu óc không còn quá khắt khe với từng sai sót nhỏ, không tự ép bản thân phải hoàn hảo mọi lúc và cũng bớt cảm giác áp lực khi nhìn thấy người khác giỏi hơn mình. Khi không còn tự tạo căng thẳng liên tục cho bản thân, suy nghĩ tích cực cũng dần trở thành một thói quen và tinh thần thường dễ chịu hơn rất nhiều.
Ngoài việc cảm xúc ổn định hơn, nhiều người cũng cảm thấy cơ thể có nhiều năng lượng hơn trong sinh hoạt hằng ngày. Đầu óc nhẹ hơn thường khiến cơ thể bớt mệt hơn, ngủ dễ hơn và làm việc cũng tập trung hơn trước. Có những hôm công việc vẫn nhiều như cũ, nhưng cảm giác kiệt sức lại không còn kéo dài như trước đây chỉ vì bản thân không còn suy nghĩ quá tiêu cực về mọi thứ xảy ra xung quanh.
Suy nghĩ tích cực không làm cuộc sống trở nên hoàn hảo hay khiến mọi chuyện khó khăn biến mất ngay lập tức. Nhưng khi đầu óc bớt giữ mọi thứ theo hướng nặng nề, cảm xúc cũng ổn định hơn. Có những điều ngoài kia vẫn vậy, chỉ là bản thân đã không còn để chúng làm mình mệt quá lâu nữa.
Làm sao để tập suy nghĩ tích cực một cách tự nhiên?
Thay đổi cách suy nghĩ thường không dễ như việc tự nhắc bản thân “phải tích cực hơn”. Có những ngày đầu óc vẫn rất mệt, cảm xúc vẫn nặng nề và mọi chuyện xung quanh vẫn khiến bản thân dễ suy nghĩ nhiều như cũ. Vì vậy, suy nghĩ tích cực thường không đến từ việc ép mình phải vui vẻ ngay lập tức, mà đến từ việc thay đổi dần cách nhìn và cách giữ mọi chuyện trong đầu mỗi ngày. Những thay đổi này thường không diễn ra ngay nên nhiều người khó nhận ra bản thân đang tốt lên từng chút một.
Một điều khá quan trọng là học cách dừng lại trước khi để suy nghĩ tiêu cực kéo đi quá xa. Có những lúc chỉ vì một chuyện nhỏ mà đầu óc tự tưởng tượng thêm rất nhiều điều khiến bản thân càng áp lực hơn. Một tin nhắn chưa được trả lời cũng đủ khiến mình nghĩ rằng người khác đang khó chịu với mình, một lỗi nhỏ cũng dễ biến thành cảm giác thất bại rất lớn. Khi nhận ra mình đang suy diễn quá nhiều, hoặc luôn nghĩ mọi chuyện theo hướng tệ nhất, việc bình tĩnh lại và nhìn vấn đề chậm hơn thường giúp cảm xúc ổn định hơn khá nhiều.
Ngoài ra, suy nghĩ tích cực cũng dễ hình thành hơn khi đầu óc có thời gian nghỉ thật sự. Nếu ngày nào cũng căng thẳng liên tục, tiếp xúc quá nhiều thông tin tiêu cực hoặc lúc nào cũng ép bản thân phải cố gắng, tinh thần rất khó giữ được trạng thái dễ chịu lâu dài. Đôi khi chỉ cần ngủ đủ hơn, đi bộ một chút, nghe nhạc, đọc sách hoặc dành vài khoảng yên tĩnh cho bản thân cũng đủ khiến đầu óc nhẹ hơn đáng kể. Khi cơ thể không còn quá mệt, cảm xúc cũng thường ổn định hơn rất nhiều.
Cách chúng ta nói chuyện với chính mình cũng ảnh hưởng khá lớn đến suy nghĩ mỗi ngày. Có người chỉ cần làm chưa tốt một việc đã tự trách bản thân rất lâu, luôn nghĩ mình kém cỏi hoặc không đủ giỏi như người khác. Nhưng cũng có người học được cách nhìn mọi chuyện nhẹ hơn và chấp nhận rằng ai cũng sẽ có lúc sai sót. Khi bớt dùng những suy nghĩ quá nặng nề để ép bản thân, tinh thần cũng thường dễ cân bằng hơn theo thời gian.
Bên cạnh đó, môi trường xung quanh cũng ảnh hưởng khá nhiều đến cách suy nghĩ của chúng ta. Một cuộc trò chuyện thoải mái, một người biết lắng nghe hoặc đơn giản là khoảng thời gian không phải suy nghĩ quá nhiều cũng có thể khiến đầu óc bớt nặng nề hơn. Ngược lại, nếu lúc nào cũng ở trong môi trường khiến bản thân căng thẳng hoặc tiếp xúc liên tục với những điều tiêu cực, cảm xúc cũng rất dễ bị ảnh hưởng theo mà nhiều khi chính mình không nhận ra.
Suy nghĩ tích cực thường không đến sau một đêm và cũng không phải lúc nào bản thân cũng làm được ngay. Sẽ vẫn có những ngày mệt, những lúc suy nghĩ quá nhiều hoặc để cảm xúc tiêu cực kéo xuống như cũ. Nhưng khi dần thay đổi cách nhìn mọi chuyện và bớt giữ những suy nghĩ tiêu cực quá lâu, đầu óc cũng sẽ dễ chịu hơn từng chút một. Có những thay đổi rất nhỏ thôi, nhưng lại đủ khiến cảm giác sống mỗi ngày nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
Kết luận
Suy nghĩ tích cực không phải là lúc nào cũng vui vẻ hay ép bản thân phải nhìn mọi chuyện theo hướng tốt đẹp hoàn toàn. Đôi khi nó chỉ đơn giản là học cách để đầu óc bớt giữ những điều khiến mình mệt quá lâu. Khi không còn suy diễn quá nhiều, không tự tạo áp lực liên tục hoặc thôi nhìn mọi chuyện theo hướng nặng nề, cảm xúc cũng thường dễ chịu hơn theo thời gian.
Cuộc sống vẫn sẽ có những lúc áp lực, buồn chán hoặc không diễn ra như mình mong muốn. Nhưng cách chúng ta nghĩ về những điều đó lại ảnh hưởng rất nhiều đến cảm giác mỗi ngày. Có những chuyện ngoài kia không thay đổi, chỉ là bản thân đã học được cách nhìn nhẹ hơn trước, và rồi tinh thần cũng nhẹ nhõm hơn sau từng ngày.